Kod kreskowy to graficzne odzwierciedlenie określonych znaków poprzez kombinację ciemnych i jasnych elementów, ustaloną według przyjętych reguł budowy danego kodu (symboliki). Rozróżnia się znaki kodujące dane oraz znaki pomocnicze, charakterystyczne dla danej symboliki.

Symbolika to opis zasad tworzenia poszczególnych rodzajów kodów, czyli sposobu, w jaki znaki pisma, czytelne wzrokowo, odwzorowane są poprzez jasne i ciemne elementy o różnej szerokości.

Symbol kodu kreskowego składa się z zestawu elementów, których struktura wynika z danej symboliki oraz ze znaków czytelnych wzrokowo, przedstawionych graficznie. Kody kreskowe pozwalają na automatyczną identyfikację (AI) i są efektywną techniką wprowadzania danych do systemów komputerowych, zostawiającą w tle wprowadzanie danych z klawiatury. Identyfikacja obiektów dokonuje się bez bezpośredniego udziału człowieka. Technika ta jest z powodzeniem stosowana na świecie od kilkudziesięciu lat. Kody kreskowe to obecnie jeden z najczęściej stosowanych sposobów znakowania i identyfikacji danych.

Wprowadzenie kodów kreskowych powoduje usprawnienia organizacyjne, co związane jest z obniżeniem kosztów. Dzięki temu dany podmiot gospodarczy zwiększa swoje szanse wygrania konkurencji na wolnym rynku.

W książce Benjamin Nelsona wydanej w 1997 opisane jest ponad 260 różnych typów kodów kreskowych. Wiele z tych kodów jest obecnie rzadko używanych, ponieważ zostały wyparte przez lepsze symbole kodów kreskowych.